صفحه اصلی » سیاسی » مشکلات افغانستان قابل حل است ولی نه با حضور و مداخلات خارجی/ شیعیان هزاره و چالش های پیش روی آن ها در سرزمین قومیت ها

مشکلات افغانستان قابل حل است ولی نه با حضور و مداخلات خارجی/ شیعیان هزاره و چالش های پیش روی آن ها در سرزمین قومیت ها

روحی صفت، کارشناس امور افغانستان و رئیس ستاد افغانستان معتقد است مشکلات افغانستان قابل حل است ولی نه با حضور و مداخلات خارجی، همانطور که در این سال‌ها شاهد بودیم شوروی سابق هشت سال و آمریکا پس از ۲۰ سال با شکست در حال ترک این کشور هستند لذا این مداخلات خارجی تاثیری بر حل موضوع افغانستان ندارد.

تاریخ انتشار: ۱۰:۴۲ - سه شنبه ۱۴۰۰/۰۴/۸

به گزارش صاحب نیوز؛ نیروهای طالبان پیشتاز میدان های نبرد در مناطق مختلف افغانستان هستند و تلاش می کنند با قیچی کردن نیروهای دولتی، استان مهم و راهبردی «سرپل» را به طور کامل به تصرف درآورند.
پس از سقوط شهرستان «سوزمه قلعه» در شمال شرق استان سرپل، نیروهای طالبان فشار را بر نیروهای ارتش و مردمی برای تصرف شهرستان «گوسفندی» چند برابر کردند و توانستند در این محور پیشروی و کار را برای نیروهای دولتی سخت کنند.

با رسیدن نیروهای طالبان به ورودی های شهرستان «گوسفندی»، بزرگان منطقه برای به حداقل رساندن تلفات و خسارت ها تصمیم به مذاکره گرفتند و در نهایت این بخش را بدون درگیری تسلیم کردند. (شهرستان گوسفندی با شهرستان سرپل حدود ۳۰ کیلومتر فاصله دارد)

بعد از سقوط شهرستان «گوسفندی» ارتباط نیروهای دولتی از شهرستان «سرپل» با شهرستان «بلخاب» قطع شد و نیروهای ارتش و گروه های دفاع مردمی به سمت جنوب (شهرستان بلخاب) که همچنان در کنترل دولت مرکزی است عقب نشینی کردند.

در حال حاضر، شهرستان های «صیاد، کوهستانات، سوزمه قلعه، سنچارک و کوسفندی» که حدود ۷۰ درصد از مساحت استان «سرپل» را تشکیل می دهند از کنترل نیروهای دولتی خارج شده اند و به تصرف گروه طالبان درآمده اند.

به همین خاطر سراغ محسن روحی صفت، کارشناس امور افغانستان و رئیس ستاد افغانستان در سال۱۳۷۷ که بازنشسته وزارت امور خارجه است رفتیم و در مورد تحولات اخیر افغانستان پرسیدیم. متن پیش رو گفت و گو پایگاه خبری صاحب نیوز با این استاد دانشگاه است.

*صاحب نیوز: این روزها شاهد پیشروی های سریع طالبان در اشغال شهرهای افغانستان هستیم، به نظر شما راهبرد شیعیان افغانستان در این رابطه چه خواهد بود؟ امکان شکل گیری گروه هایی مثل حزب‌الله، کتائب و حماس در افغانستان توسط شیعیان هست؟

هر جامعه ای ویژگی‌ها و جغرافیای خاص خودش را دارد که منطبق بر همان جغرافیا و فرهنگ تحولات شکل می‌گیرد و به پیش می‌رود لذا مقایسه کردن اشتباه است و ممکن است ما را به مسائلی رهنمون کند که واقعی نباشد.

افغانستان یک جامعه چند قومی و چند قبیله‌‌ای و چند فرهنگی است و یک هویت ملی مشخص که در جامعه رواج داشته باشد را دارا نیست بدین معنی که در واقع مشکل ملیت نیز دارد و حتی بر سر کلمه افغان نیز منازعه و درگیری وجود داشت و چون قوم های زیادی وجود دارد این شکل گرفته است. افغانستان از نظر ژئوپلتیک همواره حائلی بین شرق و غرب بوده است و بین تزارها و بریتانیای کبیر در دوره های گذشته نیز حائل بوده است. در واقع اگر تمایل یا گرایشی هم به سمتی پیدا کرده است، تلاطم و درگیری‌ها در این کشور شعله‌ور شده است.

*یک مقدار در مورد اقوام افغانستان توضیح دهید.

افغانستان کشوری است که دارای ۴ قوم اصلی است و مردم بیشتر قومیتی هستند و مذهب هم بر اساس قومیت است و پایه هر‌چیز قومیت محسوب می‌شود و زبان هم جزئی از قومیت حساب شده است. حدود ۴۰ درصد مردم افغانستان پشتو و ۳۵ درصد تاجیک هستند و همه اهل سنت هستند و ۷ الی ۱۰ درصد نیز ازبک هستند و مذهب این افراد نیز بر اهل سنت است. قوم هزاره شیعه هستند و حدود ۲۰ درصد جامعه افغانستان را آن‌ها تشکیل می‌دهند و در این کشور ملی گرایی به شدت در جریان است ولی با این حال هیچ موقع دچار اختلافات شدیدی نبوده‌اند‌.
لذا شیعیان آنجا ارتباط کاملا معنوی را با ایران ندارند و حتی برای مرجعیت خود نیز سعی بر داشتن مراجع افغان دارند و در حال حاضر دارای این مراجع هستند و این مراجع در قم و نجف و کابل حضور دارند.

*دولت های خارجی از جمله همسایگان افغانستان چه راهبردی در حل این مسئله می‌توانند اتخاذ کنند؟

مشکلات افغانستان قابل حل است ولی نه با حضور و مداخلات خارجی، همانطور که در این سال‌ها شاهد بودیم شوروی سابق هشت سال و آمریکا پس از ۲۰ سال با شکست در حال ترک این کشور هستند لذا این مداخلات خارجی تاثیری بر حل موضوع افغانستان ندارد.
مشکل این کشور را باید خود مردم و رهبران احزاب و قومیت‌ها و مذهبی‌ها و بقیه اقوام باید با اراده خودشان و البته با شرکت کشورهای منطقه و سازمان ملل و این نکته هم حائز اهمیت است که بقیه کشورها باید در حاشیه باشند و اصل خود مردم افغانستان باشند.الان هم مشکلات و اختلافاتی وجود دارد و در شرایط بحرانی وظیفه میهنی ایجاب می‌کند که اختلافات را کنار بگذارند و با دشمن مبارزه بکنند و دیگری نتواند کشورشان را تهدید کند و بیش از این به مشکلات دچار نشوند.

*به نظر شما شیعیان افغانستان تا چه حد در این تحولات تهدید می‌شوند؟

در تاریخ افغانستان همیشه قوم هزاره سرمایه اجتماعی نداشته و مانند بردگان با آن ها رفتار می شده است؛ عبدالرحمن پادشاه افغانستان این قوم را سرکوب کرد که آن ها به کوه‌ها پناه بردند.

با وقوع کودتای کمونیستی در افغانستان و مقاومتی که مردم در برابر آن کردند قوم هزاره توانستند رشادت خود را نشان بدهند و مناطق خودشان را آزاد بکنند و این قوم ها بر آن بودند که رفتار پادشاه با آن ها بدون تبعیض باشد.

اگر ما تاریخ را نگاه کنیم همواره پادشاه یا رئیس جمهور از قوم پشتو بوده است و هیچ قوم دیگر نتوانسته علی رغم شایستگی هایی که دارای آن بودند صاحب این امتیاز باشند. لذا در قانون اساسی این کشور این موضوع گنجانده شد که انتخابات به تعداد فرد باشد و اینکه دیگر از همه اقوام در همه پست‌ها استفاده بشود و این پیروزی برای اقوام دیگر بود و هم‌چنین از نظر مذهبی هم آزادی بدست آوردند علاوه بر اینکه اصرار زیادی داشتند که مذهب حنفی به عنوان مذهب رسمی باشد و این چیزی است که طالبان خیلی بر آن اصرار دارد؛ این پیشینه تاریخی وجود دارد که در قدیم که قوم هزاره را سبک می‌شمردند همچنان افرادی هستند که این عقیده را دارند و سعی می‌کنند که حملات بیشتری به ان ها بکنند و شایعه منازعه سرزمینی بین آن ها هم وجود دارد.

*شما راه حل بحران افغانستان را در چه می‌بینید؟
موضوع افغانستان بسیار پیچیده و تاریخی و چند لایه است و نمی توان با ساده نگری راه حل داد، در اینجا مجال این سخن نیست.

*سپاس از وقتی که در اختیار ما گذاشتید
*خواهش می‌کنم

انتهای پیام/

دیدگاهتان را بنویسید

- دیدگاه شما، پس از تایید سردبیر در پایگاه خبری صاحب نیوز منتشر خواهد‌شد
- دیدگاه‌هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد‌شد
- دیدگاه‌هایی که به غیر از زبان‌فارسی یا غیرمرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد‌شد