صفحه اصلی » اجتماعی » هفت حق ضایع شده کاربران ایرانی فضای مجازی که طرح صیانت به دنبال گرفتن آن است

هفت حق ضایع شده کاربران ایرانی فضای مجازی که طرح صیانت به دنبال گرفتن آن است

فضای مجازی بُعد جدیدی از زندگی بود که اقتصائات خاص خود را داشت ولی دستگاه تقنین دست کم در کشور ما از این همه تحول عقب افتاده است که سبب کوتاهی در احقاق حقوق کاربران ایرانی فضای مجازی شده است. قانون حمایت از کاربران فضای مجازی برعکس ان چه در رسانه‌ها به دروغ به آن نسبت داده شده، در جهت احقاق حقوق کاربران ایرانی در فضای مجازی است.

تاریخ انتشار: ۰۹:۳۹ - چهارشنبه ۱۴۰۰/۰۵/۲۰

به گزارش صاحب نیوز؛ حجم هجمه‌ها بر طرح صیانت از فضای مجازی که در اثر دروغ‌های بزرگی بود که به این طرح نسبت داده شده بود مانند محدود کردن اینترنت و فیلترینگ شبکه‌های اجتماعی خارجی نشان دهنده ضعف سواد رسانه در کشور بود تا عوام و خواص بدانند هر آن چه در اینترنت دیدند ولو از خبرگزاری‌های رسمی باشد را نباید بدون تحقیق بپذیرند حتی اگر این مطلب توسط رسانه‌های مختلف بیان شده باشد. همان طور که با انتشار طرح اصلی مجلس، دروغ‌های نسبت داده شده به این طرح آشکار گشت.

اما در کنار انتقاداتی که به طور کلی به حق یا ناحق طرح را به حاشیه برد، باید با یک نگاه کارشناسانه تر و تخصصی تر به طرح نگاهی انداخت آن زمان اهمیت و ارزش این طرح مشخص می‌شود.

فضای مجازی سال‌ها است ظهور پیدا کرده است اما کشور ما تاکنون قوانینی برای آن وضع نکرده است که سبب شده بارها اعتراضات مسئولان و نخبگان و به ویژه رهبر معظم انقلاب را در پی داشته باشد. این نوع عدم توجه به فضای مجازی برخاسته از جدی نگرفتن آن است وگرنه امثال رهبر معظم انقلاب که بارها در مورد اهمیت این فضای سخنرانی کرده‌اند، طبیعی است که دغدغه وضع قوانین و تهیه ملزومات استفاده از این فضا را داشته باشند.

فضای مجازی بُعد جدیدی از زندگی بود که اقتصائات خاص خود را داشت. مردم بسیاری در این فضا زندگی می‌کردند، داد و ستد می‌کردند، نیازهای خود و دیگران را مرتفع می‌کردند، اطلاع رسانی می‌کردند و با دیگران تعامل برقرار می‌کردند ولی دستگاه تقنین دست کم در کشور ما از این همه تحول عقب افتاده است.

برخی دستگاه‌ها مانند دستگاه قضا و نیروی انتظامی با ایجاد دادگاه رسیدگی به جرایم سایبری و پلیس فتا جزء معدود دستگاه‌هایی بودند که به نسبت تغییر شرایط جامعه و ظهور فضای مجازی، هر چند با تأخیر واحدی ویژه اقتصائات این فضا طراحی کردند اما بسیاری از دستگاه‌های دیگر خود را با شرایط جدید جامعه بروز نکردند مانند وزارت امور اقتصادی و دارایی که لایحه‌ای متقن و مستحکم برای اخذ مالیات از پیج‌های تجاری با درآمدهای میلیاردی تقدیم مجلس نکرده است.

اگر بخواهیم این دستگاه‌ها و کمبودهایی که فضای مجازی کشور در این رابطه دارد را احصا کنیم به نواقص متنوع و متعددی برمی‌خوریم که اولین قدم برای حل آن باور کردن اهمیت و جدی گرفتن فضای مجازی است.

طرح صیانت از فضای مجازی که البته نام پیش نویس جدید آن طرح حمایت از فضای مجازی است یک قدم در این جهت است که حقوق کاربران فضای مجازی را مدنظر قرار داده است.

امروزه کاربران ایرانی در فضای مجازی حق محکمه پسند و قانونی چندانی ندارند و مطابق همین نبود قانون، مرجعی برای رسیدگی به حقوق ایشان وجود ندارد. اما مجلس بعد از بیش از یک سال بررسی و چکش کاری این طرح، اکنون چیزی ارائه داده است که تا حدی این کمبود را بتواند رفع کرده و کوتاهی سالیان خود در برابر فضای مجازی را جبران کند.

*حق تولید کننده محتوا از فروش اینترنت

یکی از حقوق کاربران فضای مجازی کشور ما که در برخی از کشورهای دیگر مشابه آن وجود دارد، حق سهم بردن تولیدکنندگان و به اشتراک گذارندگان محتوای مجازی است که سبب مصرف کردن  ترافیک توسط سایر کاربران شود. بالاطبع مصرف ترافیک توسط کاربران سود بیشتر برای عرضه کنندگان اینترنت دارد و این حق آن کاربری است که سبب شده است ترافیک بیشتری مصرف شود و سود بیشتری نصیب شرکت‌های عرضه کننده اینترنت شود که از این سود سهمی داشته باشد.

بدین ترتیب آن خانم خانه داری نیز که در خانه با به اشتراک گذاشتن آموزش آشپزی خود سبب جلب توجه کاربران و مخاطبان خود شده و سهمی در مصرف ترافیک اینترنت دارد، از این طریق می‌تواند درآمدزایی داشته باشد و این موضوع فضای اشتغال زایی و درآمدزایی قابل توجهی را در کشور برای مردم فراهم می‌کند.

این موضوع یکی از مفاد طرح حمایت از کاربران فضای مجازی است که عده‌ای نخواستند مردم این‌ها را بدانند چرا که از بی قانونی در فضای مجازی سود می‌بردند.

*حق مالکیت

کاربری را در نظر بگیرید که سال‌ها تلاش کرده و زحمت کشیده است تا پیجی با تعداد بالایی فالور در یک شبکه اجتماعی ایجاد کند. قطعاً چنین کاربری از پیج خود درآمد میلیونی خواهد داشت و سبک زندگی، کار و آینده خود را بر اساس این درامد تنظیم خواهد کرد. به یکباره این شبکه اجتماعی بدون این که این کاربر تخلف جدی‌ای کرده باشد، اکانت او را حذف می‌کند. تکلیف این کاربر چیست. وی چگونه باید به دنبال احقاق حق خود برآید زمانی که هیچ پشتوانه قانونی ندارد و در برابر چنین اتفاقی کاملاً بی پناه است.

طرح حمایت از کاربران فضای مجازی به این حق کاربران اشاره کرده است و شبکه اجتماعی را که در این قانون به عنوان یک «خدمات پایه کاربری» قلمداد می‌شود ملزم کرده است این حق را برای کاربر قائل باشد و در صورت زیر پا گذاشتن این حق، این تخلف را از طریق سازوکار در نظر گرفته، پیگیری خواهد کرد.

*حق آزادی بیان

در سایه بی قانونی در فضای مجازی و انحصار طلبی شبکه‌های اجتماعی مرسوم، حق آزادی بیان در بسیاری از موارد از کاربران ایرانی سلب شده است.

به اشتراک گذاشتن تصویر سردار حاج قاسم سلیمانی به عنوان یک شخصیت برجسته و بین المللی ضدتروریستی و یک قهرمان ملی، منجر به حذف پست و اکانت در اینستاگرام می‌شود در حالی که تصاویر بسیاری از شخصیت‌های خشن در این فضا دیده می‌شود.

هیچ کس حق انتشار این چهره الهی که قلب‌ها را چیره کرده است ندارد اما انواع تصاویر مبتذل جنسی، تصاویر اعمال خشن همچون دعوا، تصاویر نحوه مصرف مواد مخدر و سایر جرایم به راحتی و بدون هیچ مانعی در این فضا منتشر و به اشتراک گذاشته می‌شود.

قانونمند کردن فضای مجازی با طرح حمایت از کاربران فضای مجازی تا حد بسیار زیادی از این حقوق مردم صیانت خواهد کرد و اجازه نخواهد داد به این راحتی دیگران، حق مردم ما را خورده و آزادی بیان را از کاربران ما سلب کند.

*حق دستیابی به علوم حوزه فضای مجازی

کشور ما بعد از انقلاب موفق به فتح قلل علم در رشته‌های مختلف شده است و این مسأله به ویژه در علوم جدید همچون غنی سازی هسته‌ای، نانو تکنولوژی، صنایع هوایی، صنایع دفاعی، موشک سازی و غیره بارزتر بوده است. بدون شک این مهم به دست نیامده است جز با حمایت از دانشمندان و متخصصان داخلی.

دانشمندان، پژوهشگران و متخصصان کشور ما قطعاً در زمینه فضای مجازی و علوم مرتبط با آن و ساخت اپلیکیشن‌ها و شبکه‌های اجتماعی در سطح شبکه‌های اجتماعی تراز اول دنیا نیز خواهند توانست به قله‌های آن دست پیدا کنند به شرط آن که فضا و زمینه برای آنان باز شود و این امکان برایشان میسر شود.

با حمایت ویژه‌ای که در قانون حمایت از کاربران فضای مجازی از این قشر به عمل آمده است، امید آن می‌رود بالاخره در آینده بتوانیم به این موفقیت دست پیدا کنیم.

شاید این مسأله که روزی بتوانیم شبکه اجتماعی در حد فیسبوک و اینستاگرام راه اندازی کنیم که میلیاردها نفر در جهان کاربر آن شوند امروز خیلی دست نیافتنی به نظر آید اما بالاخره باید از جایی شروع کرد و قطعاً همان طور که روزی برای ما رسیدن به علوم جدیدی که نام برده شد، دست نیافتنی بود اما به اوج علم در این رشته‌ها دست پیدا کردیم در زمینه فضای مجازی و علوم کامپیوتر نیز خواهیم توانست به اوج توانایی در این رابطه دست پیدا کنیم و این قانون شروعی برای این حمایت و برای زمینه سازی جهت دستیابی به این علوم است.

*حق امنیت اطلاعات

تاکنون فکر کرده‌اید چرا اینستاگرام باید ثانیه‌ای میلیون‌ها دلار هزینه کند برای نگهداری از سرورهای مرکزی خود و برای تأمن پهنای باند سرورهایش و برای تأمین حقوق صدها و هزاران کارمند خود تا ما رایگان آن را در تلفن همراه خود نصب کنیم و از ان استفاده کنیم؟ همان طور که در اینستاگرام دیده‌ایم تبلیغات چندانی به ما نمایش داده نمی‌شود که بگوییم این هزینه از طریق تبلیغات تأمین می‌شود.

پاسخ این سؤال در استفاده اطلاعاتی و تحلیلی است که دستگاه‌های امنیتی غرب با خرید اطلاعات کاربران اینستاگرام، از آن بهره برداری می‌کنند. این جوابی است که بارها در مجامع بین المللی مطرح شده است و بعضاً سیاستمداران و شخصیت‌های رسمی نیز به آن اشاره کرده‌اند.

تأمین امنیت اطلاعات کاربران یک حق برای کاربران ایرانی است و این مسأله‌ای است که با تصویب قانون آن، در صورت خدشه وارد شدن به حیثیت و حقوق مادی و معنوی یک کاربر در این زمینه، می‌توان به صورت قانونی آن را پیگیری کرد.

آن چه در قانون حمایت از کاربران ایرانی در این رابطه آمده است لزوم حفظ امنیت اطلاعات کاربران ایرانی و استقرار سرورهای مربوط به اطلاعات کاربران ایرانی در داخل کشور است.

*حق بهره مندی از اینترنت و فضای مجازی

مسدود کردن فضای مجازی و اینترنت کشور و قطع دسترسی کاربران به شبکه‌های اجتماعی همچون اینستاگرام برای آمریکا که مبدأ و مدیر این فضا است، به راحتی زدن چند دکمه است. در این صورت چه اتفاقی خواهد افتاد؟ تمام ارتباطات و تعاملات ما در این بستر قطع خواهد شد. خدمات پایه اینترنتی همچون بسیاری از بانک‌ها متوقف خواهند شد. آیا عقل سلیم حکم نمی‌کند بنا بر اصل پدافند غیرعامل خودمان را برای چنین واقعه‌ای آماده کنیم؟

سازوکار ممانعت از این اقدام و سازوکار طراحی نرم افزارها و فضای مجازی بومی در سطح خدمات ارائه شده جهانی، برای یک چنین روزی و برای جلوگیری از خسارات عظیم احتمالی، چیزی است که در طرح حمایت از کاربران فضای مجازی دیده شده است.

*حق شفافیت

طی یک ماه گذشته وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات بابت اخذ هزینه مازاد از کاربران اینترنت و مصرف این هزینه در جای نامعلوم از مجلس کارت زرد گرفت. مشکل از این جا آب می‌خورد که هم سازمان تنظیم و رگولاتوری، هم مجری قوانین سازمان تنظیم و هم دستگاه ناظر بر این قوانین به طرز جالبی خود وزارت ارتباطات است.

اما در قانون حمایت از کاربران فضای مجازی این سیستم تغییر پیدا کرده است و دستگاه‌های مختلف در تصمیم گیری در این رابطه دخیل شده‌اند.

در پایان شاید این سؤال در ذهن مخاطب بیاید که شرکتی مانند اینستاگرام مگر زیر بار قوانین ایران خواهد رفت و اگر نرود چه اتفاقی می‌افتد. برای پاسخ باید گفت اولاً تجربه کشورهای دیگر نشان می‌دهد که مثلا در ترکیه با فشار دولت و محدود سازی این شبکه اجتماعی زیربار قوانین این کشور رفت. ثانیاً ببینید در سال‌های اخیر آمریکا هر جایی را که توانست در رابطه با ایران تحریم کند، کرد اما به فضای مجازی و اینستاگرام و سایر شبکه‌ای اجتماعی کاری نداشت. چرا آمریکایی که حتی غذا و دارو را از مردم ما دریغ می کند، این فضاها را تحریم نکرد؟ علت این است که منافع بسیار زیادی از این طریق نصیب آمریکا می‌شود از به دست آوردن اطلاعات کاربران و تحلیل آن گرفته تا اثرگذاری فرهنگی سیاسی اجتماعی و عملیات روانی از این طریق و موارد دیگر لذا همین طور که تا الان دوست داشت مردم ما به این فضا دسترسی داشته باشند از این به بعد هم تلاش خواهد کرد این فضا را از دست ندهد و بسیار به واقعیت نزدیک است که زیر بار قوانین آن برود. ثالثاً بر فرض این شرکت‌ها زیر بار قوانین کشور ما نروند در این صورت قانوناً دولت موظف است از بین خدمات رسان‌های داخلی یا خارجی یکی را انتخاب کرده با آن وارد مذاکره شده، آن قدر از آن حمایت کند که روزی به پای اینستاگرام و یا هر شرکت متخلف دیگر رسیده و از آن سبقت بگیرد تا جایی که مردم آن جایگزین را نسبت به قبلی ترجیح داده و به آن کوچ کنند. همان طور که از تانگو به لاین، از لاین به وایبر، از وایبر به واتساپ و از واتساپ به تلگرام و از فیسبوک به اینستاگرام کوچ کردند.

انتهای پیام/

دیدگاهتان را بنویسید

- دیدگاه شما، پس از تایید سردبیر در پایگاه خبری صاحب نیوز منتشر خواهد‌شد
- دیدگاه‌هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد‌شد
- دیدگاه‌هایی که به غیر از زبان‌فارسی یا غیرمرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد‌شد

4 × 1 =