صفحه اصلی » اقتصادی » بلاتکلیفی بازار خودرو و طرح ساماندهی که نیازمند توافق شورای نگهبان و مجلس است/ سرنوشت بازار خودرو چه خواهد شد؟

بلاتکلیفی بازار خودرو و طرح ساماندهی که نیازمند توافق شورای نگهبان و مجلس است/ سرنوشت بازار خودرو چه خواهد شد؟

در چند هفته گذشته، طرح ساماندهی بازار خودرو مورد بررسی قرار گرفت و در نهایت به تصویب نمایندگان مجلس رسید، طرح ساماندهی بازار خودرو از مجلس دهم کلید خورده بود اما شورای نگهبان این طرح را به‌دلیل عدم همسویی با سیاست‌های اقتصادی رد کرد.

تاریخ انتشار: ۱۱:۲۳ - شنبه ۱۴۰۰/۰۷/۳

به گزارش صاحب نیوز؛ بررسی‌ها نشان می‌دهد که از هفته گذشته با تعطیلی کسب و کارها ناشی از اوج گرفتن شیوع ویروس کرونا، سکان هدایت بازار خودرو به دست دلالان و فضای مجازی افتاده است و در این روزها تنها منبع اعلام قیمت خودرو سایت های خرید و فروش شدند؛ قیمت‌هایی که به گفته یک فعال بازار خودرو با وجود تعطیلی مراکز خرید و فروش و رکود معاملات تنها در بازار غیر رسمی خودرو و بیشتر از سوی افرادی صورت می‌گیرد که با اعلام قیمت های بالا سعی در فروش خودروهای خود دارند.

* ارقام خودرو ها در فضای مجازی غیر رسمی است

یکی فعالان بازار خودرو در گفت و گویی با اشاره به این که افزایش قیمت این روزهای خودرو در تعطیلات مراکز خرید و فروش تابع هیچ قانونی نیست، تصریح کرد: قیمت خودرو هم اکنون نسبت به ماه گذشته ۳ تا ۴ درصد افزایش داشته است و به هیچ وجه ارقامی که در فضای غیر رسمی و سایت ها اعلام می شود واقعی نیست.

با این حال عده‌ای معتقدند، در صورت کاهش‌ قیمت ارز بسیاری از خودروهای دپویی مردم روانه بازار می‌شود و این مساله نیز نقش مهمی در کاهش قیمت در آینده خواهد داشت.

به گفته وی در حال حاضر بیش از یک سال تولید خودروسازان توسط مردم عادی و سوداگران در پارکینگ‌ها دپو شده‌اند تا در وقت مقتضی به بازار عرضه شود و با هر اتفاق مثبت و تصمیمات مثبت دولت جدید در خصوص قیمت خودرو بدون شک بازار خودرو با افت شدید قیمت مواجه خواهد شد.

*با آزادسازی قیمت خودرو، قشر متوسط و ضعیف از بازار خودرو خارج می‌شوند

همچنین روی دیگر سکه می‌تواند به نتیجه نرسیدن مذاکرات یا سرنوشت مبهم آن باشد که نتیجه‌ای جز افزایش قیمت‌ها و هجوم دلالان به بازار خودرو ندارد٬‌ در چنین شرایطی آزاد سازی قیمت گذاری توسط خودروسازان آخرین تیر بر تابوت بازار خودرو خواهد بود و به کلی قشر متوسط و ضعیف جامعه را از بازار خودرو کشور خارج خواهد کرد.

* بلاتکلیفی طرح  ساماندهی بازار خودرو

در چند هفته گذشته، طرح ساماندهی بازار خودرو مورد بررسی قرار گرفت و در نهایت به تصویب نمایندگان مجلس رسید، طرح ساماندهی بازار خودرو از مجلس دهم کلید خورده بود اما شورای نگهبان این طرح را به‌دلیل عدم همسویی با سیاست‌های اقتصاد مقاومتی رد کرد.

در مجلس یازدهم این طرح به اصلاح رسید و در ماده 4 آن تبصره‌های جدید درج شد تا براساس آن ساماندهی بازار خودرو با رعایت آنها امکان‌پذیر شود.

فیروزی عضو کمیسیون صنایع مجلس شورای اسلامی در خصوص جزئیات اصلاحی ماده 4 طرح ساماندهی بازار خودرو گفته است: ماده 4 دارای 4 تبصره است به‌نحوی که براساس آن هر شخص حقیقی یا حقوقی می‌تواند به‌ازای صادرات خودرو یا قطعات خودرو یا سایر کالاها و خدمات مرتبط با انواع صنایع نیرومحرکه و یا از طریق واردات بدون انتقال ارز نسبت به واردات خودروی تمام‌برقی یا دونیرویی (هیبریدی) و یا واردات خودروی بنزینی یا گازسوز با برچسب انرژی ب و بالاتر و یا دارای شاخص ایمنی سه‌ستاره ویا بالاتر برحسب گواهی‌های استاندارد معتبر معادل ارزش صادراتی خود اقدام نماید.

وی افزود: در تبصره یک این ماده آمده است نباید هیچ تعهد ارزی جدیدی برای دولت ایجاد شود همچنین سقف تعداد خودروهای مجاز وارداتی، هر شش ماه یک بار توسط شورای رقابت و براساس میزان کمبود عرضه نسبت به تقاضای مؤثر خودروی سواری طی یک سال گذشته تعیین می‌شود.

عضو کمیسیون صنایع مجلس شورای اسلامی ادامه داد: در تبصره سه آمده است منحصر کردن داشتن نمایندگی یا ارائه خدمات پس از فروش، صرفاً از خودروسازان خارجی ممنوع است، سایر مقررات مربوطه توسط وزارت صنعت تأمین می‌شود همچنین واردات مجدد اقلام ممنوع و در حکم کالای قاچاق است.

 با توجه به تصویب طرح ساماندهی بازار خودرو در صحن علنی مجلس این طرح برای تأیید نهایی به شورای نگهبان ارسال شد که در صورت موافقت شورا این طرح باید از سوی وزارت صنعت به اجرا گذاشته شود.

 

*طرح آزادسازی واردات خودرو که در شورای نگهبان به درهای بسته خورد

اما آزادسازی واردات خودرو به در بسته شورای نگهبان خورد و دوباره به مجلس برگشت. قرار است مجلس ابهامات شورای نگهبان درباره این مصوبه را بررسی و اصلاح کند. اما ایرادات شورای نگهبان به طرح آزادسازی واردات خودرو چیست؟

آنگونه که سخنگوی شورای نگهبان گفته مصوبه مجلس درباره آزادسازی واردات خودرو دارای چند ابهام است. یکی ابهام درباره واردات بدون ارز خودرو و دیگری مغایرت‌های این مصوبه سیاست‌های حمایت از تولید و سرمایه ایرانی است.

به گفته هادی طحان یکی از ایرادات شورای نگهبان به آزادسازی واردات خودرو، درباره ماده ۴ این طرح بوده. یعنی تعرفه واردات خودروهای هیبریدی که البته مجلس این ماده را اصلاح کرد.

ایراد دوم درباره نحوه انتقال ارز بود و شورای نگهبان از مجلس خواسته نحوه واردات خودرو بدون انتقال ارز دقیق و شفاف بیان شود.

جز ایرادات خود شورای نگهبان، مجمع تشخیص مصلحت نظام آزادسازی واردات خودرو را مغایر با سیاست‌های حمایت از تولید ایرانی و کار و سرمایه ایرانی دانسته بود. به گفته طحانی، مجمع حتی ماده ۱۰ مصوبه را که قبلا ایرادی به آن وارد نشده بود، مغایر با سیاست‌ها دانسته است.

حالا قرار است مصوبه آزادسازی واردات خودرو دوباره به مجلس برگردد و ایرادات و ابهامات آن بررسی و برطرف شود. پس از آن، این مصوبه دوباره برای بررسی باید به شورای نگهبان برگردد و در صورت تایید این شورا، به قانون تبدیل می‌شود.

*مخالفت مجمع با واردات خودرو

پیش از این هم مصطفی میرسلیم گفته بود مجمع تشخیص مصلحت نظام با مصوبه آزادسازی واردات خودرو مخالف است و شورای نگهبان هم قطعا این مصوبه را تصویب نمی‌کند.

اما داود دانش جعفری، عضو مجمع تشخیص گفته بود اظهارات میرسلیم نظر مجمع نبوده و نظر شخصی ایشان است. مجمع با واردات خودرو مخالف نیست.

در طرح ابتدایی، پیشنهاد شده بود که تعرفه واردات خودروهای هیبریدی و برقی حذف شود. پیشنهادی که مجلس آن را رد کرد و تعرفه واردات خودروهای هیبریدی به قوت خود باقی ماند.

دانش جعفری گفته بود اگر اختلاف میان مجلس و شورای نگهبان حل نشود، تصمیم‌گیری درباره واردات خودرو به مجمع تشخیص مصلحت نظام سپرده می‌شود و این مجمع باید درباره این مصوبه تصمیم بگیرد.

البته آنگونه که سخنگوی شورای نگهبان گفته مجمع ایرادات جدیدی به این مصوبه گرفته است. اما جز مجمع، آزادسازی واردات خودرو مخالفان دیگری هم دارد و حتی وزیر صمت هم با آن مخالف است. چون رضا فاطمی امین هفته قبل اعلام کرد دولت هیچ برنامه‌ای برای واردات خودروی خارجی ندارد.

این در حالی است که فعالان بازار خودرو می‌گویند اگر واردت خودروی خارجی به کشور آزاد شود، هم بر کاهش قیمت خودروهای خارجی اثر می‌گذارد و هم بر قیمت خودروهای داخلی. حتی برخی از فعالان از کاهش ۴۰ تا ۵۰ درصدی قیمت خودرو در بازار خبر داده‌اند.

* تغییر سرنوشت بازار با آزاد شدن واردات

در شرایط فعلی که بازار آزاد شرایط مطلوبی ندارد، متاسفانه در زمینه قیمت‌ گذاری خودروها در کارخانه نیز چندان موفق عمل نمی‌شود. قیمت‌ گذاری خودروهای داخلی طی سال‎های اخیر با بحث‎ها و چالش‌های فراوانی مواجه بوده است. از طرف دیگر افسار قیمت‌گذاری خودروهای خارجی نیز رها شده است و خودروسازان امید دارند تا دولت سیزدهم سرانجام مجوز آزادسازی قیمت خودرو را صادر کند. این عوامل در کنار موضوع تحریم‌ها می‌تواند سرنوشت بازار خودرو کشورمان را به کلی تغییر دهد و دامنه نوسانی از رکورد کاهشی تا جهش و افزایش قیمت‌ها را ظرف شش ماه آتی رقم بزند.

طی چند روز اخیر تعداد آگهی فروش خودروهای وارداتی در وب سایت های خرید و فروش خودرو زیاد شده است. برخی خریداران معتقدند با آزادسازی احتمالی واردات خودرو، حباب قیمت خودروهای خارجی شکسته می‌شود. حتی برخی منتظر ریزش ۴۰ تا ۵۰ درصدی قیمت خودرو هستند. اما نصف شدن قیمت خودروهای خارجی واقعی است؟

فعالان بازار می‌گویند چنانچه کاهش قیمت ارز تداوم داشته باشد و مصوبه اخیر مجلس به سرعت اجرا شود قیمت خودروهای خارجی در کف بازار نصف می‌شود.

بررسی بازار خودروهای خارجی هم نشان می‌دهد که قیمت خودروهای خارجی ریخته است. به عنوان مثال طی چند روز اخیر خودروی یک میلیاردی حدود ۲۰۰ میلیون تومان، خودروی دو میلیاردی حدود ۳۰۰ میلیون تومان و خودروهای بالای سه میلیارد و نیم بالای ۴۵۰ میلیون تومان کاهش قیمت را تجربه کرده‌اند. مثلا مزدا ۳ مدل ۹۸ که هفته گذشته با قیمت یک میلیارد و هفتاد میلیون تومان خرید و فروش می‌شد امروز به یک میلیارد تومان رسیده است اما همچنان برای این خودرو خریداری وجود ندارد.

یکی از  نمایشگاه‌داران خودرو با اشاره به وضعیت خرید و فروش بازار خودرو گفت: خرید و فروش خودروهای خارجی راکد شده و مردم منتظر کاهش بیشتر قیمت خودروهای خارجی هستند، مصوبه اخیر مبنی بر آزادسازی واردات، بازار خودرو را به نوعی قفل و تعداد فروشندگان را در بازار زیاد کرد.‌ قیمت دلار هم بر قیمت خودروهای خارجی اثرگذار است. چنانچه قیمت دلار نوسان نداشته باشد قیمت خودروها مقطعی ثابت باقی می‌ماند.

قیمت خودرو همسو با روند نرخ ارز تغییر می‌کند و حالا با کاهش نرخ ارز، قیمت خودرو روند نزولی به خود خواهد گرفت.

زمزمه‌های آزادسازی واردات خودرو بر رکود این روزهای بازار خودرو اضافه کرده است. دلالان و واسطه گرانی که در بازار خوردوهای خارجی سود قابل توجهی را کسب می‌کردند فعلا دست از معاملات کشیده و فروشی انجام نمی‌دهند علاوه براین خریداران خودرو نیز خوش بین به کاهش قیمت‌ها بوده و دست از خرید کشیده‌اند.

*ثبات بازار خودرو با افزایش های قبلی

در حالی که از ابتدای سال جاری بازار خودرو چندان جنب ‌و جوش خاصی نداشته و در اکثر روزها در رکود به سر برده است، اما روند تغییر قیمت‌ها اکثرا صعودی بوده است. حتی در روزهایی که بازارهای رسمی به سبب محدودیت‌های کرونایی تعطیل بودند، دلالان و دارندگان خودرو دست از فعالیت‌های خود نکشیدند و قیمت‌ها را دل خواهانه بالا بردند.

این وضعیت تا جایی ادامه پیدا کرد که افزایش قیمت برخی خودروها روزانه شده بود و خودروها با اختلاف چند میلیونی نسبت به روز گذشته قیمت‌گذاری می‌شدند. روند صعودی قیمت‌ها با افزایش یک باره نرخ ارز در چند هفته گذشته بیشتر هم شد اما حالا دو هفته‌ای است که بازار با ثبات حرکت می‌کند.

مازیار بیگلو دبیر انجمن قطعه سازان ایران، با بیان این مطلب گفت: شبکه‌‌هایی وجود دارند که بازار خودرو را مدیریت می‌کنند. هر چقدر قیمت در کارخانه بالا می‌رود قیمت در بازار خارج از تصور بالا می‌رود. به نظر می‌رسد این شبکه‌ها برای خودشان حاشیه سودی را تعریف کرده‌اند که در هر صورت باید این حاشیه سود را حفظ کنند، زمانی که قیمت ارز افزایشی است، قیمت خودرو و مواد اولیه ساخت آن نیز افزایش پیدا می‌کند.

اکنون عرضه خودروسازان افزایش یافته است و این منطقی نیست که افزایش عرضه داشته باشیم و از طرفی افزایش قیمت خودرو هم اتفاق بیفتد. اکنون بحث سوداگری مطرح است که همان اختلاف قیمت بین حاشیه بازار و کارخانه را ایجاد کرده است.

*برای افزایش عرضه و تقاضا از قیمت گذاری دستوری دست بکشید

دبیر انجمن قطعه سازان افزود: اولین عامل در اقتصاد آزاد، این است که دولت باید از قیمت‌گذاری دستوری کنار بکشد، وقتی قیمت‌گذاری دستوری باشد روند عرضه کاهش و تقاضا افزایش پیدا می‌کند.

وی در پایان با تاکید بر این که قیمت مواد اولیه سرسام آور شده و ما مجبور به خرید بالاتر از قیمت جهانی هستیم، خاطرنشان کرد: قطعات نیمه هادی و آی سی افزایش قیمت چهار برابری داشته‌ است که این قطعات ساخت داخل نیستند و از طریق واردات تامین می‌ شود.

اگرچه طی ماه‌های اخیر خریداران خودرو در انتظار اخبار مثبت و کاهش قیمت، دست از خرید کشیده‌اند با این حال این روزها قیمت خودرو بدون توجه به بازار ارز، جریان مخالفی را در پیش گرفته و در تعطیلات کرونایی، بازار قیمت بسیاری از خودروهای پرتیراژ داخلی صعودی است؛ فعالان بازار معتقدند با افت بیشتر تقاضا و مدیریت بازار در دولت جدید، احتمال نزولی شدن قیمت‌ها وجود دارد. هرچند این خوشبینی منوط به آرامش اقتصادی و سیاسی کشور خواهد بود که با به ثمر رسیدن مذاکرات اتفاق می‌افتد.

بازار خودرو اگر چه مدتهاست همراه با تحولات بازار ارز و از سویی تغییر دولت چشم انتظار تغییرات قیمتی است با این حال انتظار طولانی بازار، رکود شدید معاملات و آغاز محدودیت‌های جدید کرونایی در هفته‌های اخیر مانع از تثبیت قیمت‌ها در بازار شده است.

*برای نگرانی مردم از بازار خودرو، تمهیدات لازم را بیاندیشید

بازار خودرو اگرچه مدت‌هاست همراه با تحولات بازار ارز، چشم ‌انتظار تغییرات قیمتی بوده، با این حال انتظار طولانی بازار، رکود شدید حاکم و آغاز محدودیت‌های جدید کرونایی در هفته‌های اخیر نه‌ تنها مانع از تثبیت قیمت‌ها در بازار نشد، بلکه از نگاه برخی فعالان و کارشناسان بازار، نوسانات و رشد تدریجی نرخ ارز عامل افزایش قیمت خودروهای داخلی و خارجی در این روزها شده است. البته بررسی جدول قیمت‌ها و جریان معاملات نشان می‌دهد در دو هفته اخیر با وجود افزایش قیمت‌ خودرو، وضعیت خرید و فروش در بازار خودرو تغییر چندانی نداشته و معاملات به‌حداقل رسیده است. شرایطی که حاکی از انتظار خریداران و ابهام نسبت به‌ آینده قیمتی در بازار است.

در همین ارتباط فعالان بازار خودرو هم‌ زمان با تعطیلی مراکز خرید و فروش و شماره ‌گذاری خودرو به‌ متقاضیان توصیه می‌کنند به‌ قیمت‌های غیر واقعی که در فضای مجازی اعلام می‌شود، اطمینان نکنند و از هرگونه معامله و خرید از بازارهای غیر رسمی تا بازگشایی نمایشگاه‌ها و مراکز تعویض و شماره‌ گذاری پلاک اجتناب کنند. با این حال در بازار راکد خرید و فروش خودرو به‌ نظر می‌رسد اعلام قیمت‌های غیر واقعی در فضای مجازی و افزایش نرخ ارز، سبب نگرانی مردم از تغییرات قیمتی برخی خودروها در روزهای آتی و نهایتا رشد بیش‌تر قیمت خودرو نسبت به‌روزهای گذشته شده است.

انتهای پیام/

دیدگاهتان را بنویسید

- دیدگاه شما، پس از تایید سردبیر در پایگاه خبری صاحب نیوز منتشر خواهد‌شد
- دیدگاه‌هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد‌شد
- دیدگاه‌هایی که به غیر از زبان‌فارسی یا غیرمرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد‌شد

چهار + بیست =